4 Redenen om verhalen uit de klassieke literatuur en geschiedenis te delen met je familie

Als zanger en artiest heb ik bijna drie decennia lang overal ter wereld verhalen uit de klassieke literatuur en de historie gedeeld met kinderen en volwassenen. Ik ben als vader begonnen met het vertellen van verhalen en later heb ik er mijn werk van gemaakt. In beide gevallen had ik dezelfde motivatie: ik kende het belang van het delen van dit soort verhalen met anderen, en met onze kinderen.

Ik deel graag mijn beweegredenen met je, omdat ze nu meer dan ooit van toepassing zijn.

Ten eerste; overal ter wereld kennen miljarden mensen deze verhalen al – en ze verwijzen er steeds naar. Als jouw kind deze verhalen niet kent, valt hij buiten de boot. Als een journalist in een nieuwsverhaal iets een ‘Trojaans paard’ of een ‘Herculeaanse taak’ noemt, of zegt: ‘Dit is een vraag waarvoor de wijsheid van Salomon nodig is om tot een antwoord te komen’, snapt iedereen die niet bekend is met die verwijzingen het niet helemaal. Je kind moet in ieder geval de basis kennen om niet achter te blijven.

Ten tweede een iets andere benadering van ditzelfde punt; deze verhalen vertegenwoordigen een van de gebieden van culturele cohesie in onze samenleving. Gebieden die steeds zeldzamer worden.

Overeenkomst en uniekheid

We hebben allemaal gehoord over de  Griekse mythologie, maar we heben ook onze Amerikaanse mythologie – en ik bedoel niet dat al onze gezamenlijke verhalen fictief zijn. De eerlijkheid en onbaatzuchtigheid van George Washington, de intense compassie van Abraham Lincoln en de sterke verhalen van Paul Bunyan en Pecos Bill maken allemaal deel uit van wat we samen delen.

Deze verhalen geven ons een gedeelde basis van positieve voorbeelden in een tijd van onze geschiedenis waarin de krachten van verdeeldheid en onenigheid zeer sterk lijken te zijn.

Met onze verhalen geven we aan de volgende generatie mee wat wij het belangrijkste vinden in onze samenleving. Verschillende naties, en verschillende culturen, delen veel van deze centrale geloven met ons – maar niet allemaal.

De eenzame schutter die de stad in rijdt en de held van de dag wordt als de machtige veebaron de kleinere boeren en veefokkers probeert te verdrijven, is een Amerikaans figuur, die onze focus op individuele vaardigheden belichaamt. In sommige culturen zou hij niet op die manier in een verhaal voorkomen. Onze verhalen helpen ons zien wat uniek aan onze cultuur is.

Tegelijkertijd hebben andere verhalen die we delen universele elementen die ons helpen zeggen: ‘He, die mensen daar zijn helemaal niet zo anders dan wij! Misschien hebben we zoveel overeenkomsten dat we met elkaar door 1 deur kunnen.’

Ik heb verhalen uit veel landen verteld om dat soort gemene delers te tonen. Een paar jaar terug ben ik bijvoorbeeld in Engeland uitgenodigd om precies met die reden op te treden. Een aantal Oost-Europeanen was in een bepaalde Engelse stad komen wonen om bepaald werk te doen maar de Engelse Jan modaal en deze arbeiders konden vanwege culturele verschillen niet goed met elkaar overweg. De Engelse organisatoren vroegen me om verhalen uit Oost-Europa en Engeland uit te voeren, allemaal in het Engels, om de groepen te laten zien wat ze gemeen hadden en gesprekken te initiëren. Het werkte!

Het volgende is een waar gebeurd voorbeeld uit de oudheid: In het oude Griekenland, vochten de twee machtigste steden -Athene en Spart- een oorlog die met wat onderbrekingen in totaal 27 jaar lang duurde. Toen uiteindelijk, na enorme verliezen aan beide zijden, Sparta won, wilden de overwinnaars Athene afbranden – wat misschien het einde van de democratie in de wereld had betekent, aangezien democratie in Athene is ontstaan.

Maar de nacht voor de geplande verwoesting vroegen de Spartanen aan een paar Atheense acteurs om een van de beroemde Griekse toneelstukken op te voeren van de Atheense toneelschrijver Euripides. De Spartanen waren zo geraakt dat ze zeiden: ‘We kunnen een stad die de wereld dit soort woorden geeft om onze gezamenlijke verhalen te vertellen, niet vernietigen.’ Ze spaarden Athene de toorts. Verhalen hebben macht!

Inspiratie

Een derde reden om klassieke literatuur en oude verhalen te delen is dat, net als alle goede verhalen, ze ethische lessen en voorbeelden in zich hebben van hoe we ons zouden moeten gedragen en ons leven zouden moeten leiden.

Een van de redenen dat de Verenigde Staten vanaf het begin welvarend was, was dat de ‘Founding Fathers’ allemaal geweldig veel van de geschiedenis afwisten. Ze verwezen naar de successen en mislukkingen van eerdere leiders als ze hun eigen beslissingen namen. Washington, Adams, Jefferson, Madison, en de rest wisten dat ze konden bouwen op deze weelde aan wijsheid van verhalen die hadden geleerd.

Je hoeft natuurlijk niet een president of senator te zijn om dit element van verhalen te ontsluiten. Als je de invloed van verhalen die je met je eigen familie deelt, wilt verdubbelen, vraag dan eens: “Denk je dat ze het goede deed?’ of ‘Had ze ook iets anders kunnen doen? Waarom?’ Zet je dan schrap voor een geweldig en vaak verrassend gesprek. Plotseling werken de verhalen op een nieuw niveau, een die voorbeelden geeft voor onze eigen keuzes en daden.

Er is geen krachtigere of bestendigere manier om een morele les over te brengen dan met een verhaal dat die les illustreert, op een positieve danwel negatieve wijze. En omdat we de les zowel intellectueel als emotioneel hebben geleerd, is de kans veel groter dat we hem onthouden.

Ik zal nu nog een reden geven om deze verhalen met anderen te delen. In de loop der jaren heb ik verhalen opgenomen en opgevoerd, van auteurs, componisten, architecten, schilders, beeldhouwers, politieke leiders, wetenschappers, ambassadeurs van goede doelen, en anderen met verschillende beroepen en bezigheden. Ik heb brieven van luisteraars, die zeggen: “Ik ben opgegroeid met uw opnames. Vanwege het verhaal over Galileo (of Michelangelo, of George Gershwin, of Charles Steinmetz) raakte ik zo geïnspireerd dat ik een (wetenschapper/artiest/muzikant/uitvinder) ben geworden, net als die persoon in het verhaal.”

Je weet gewoon niet welk verhaal bij jouw kind een levenslange passie voor een bepaalde bezigheid uitlokt. Die passie is net zo belangrijk als de feitelijke data in het verhaal. Zoals de grote geschiedkundige uit de oudheid, Plutarch, zei: “De geest is geen vat dat gevuld moet worden. Het is een vlam die ontstoken moet worden.” Ik zal slechts toevoegen dat degene die het verhaal vertelt ook deel uitmaakt van het ontvlammen van de passie.

Dit zijn een paar redenen waaruit het belang van de grote verhalen uit de geschiedenis en de klassieke literatuur blijkt. Of je ze nu in je eigen woorden vertelt, ze voorleest van een blad papier, of ze als boek of in elektronische vorm aanbiedt, deze verhalen zijn een waardevolle schat die onmeetbaar veel toevoegt aan de kennis, wijsheid en plezier van je kind.

Door Jim Weiss

De verhalen van Jim Weiss hebben meer dan 100 grote prijzen gekregen en zijn gemeengoed in huiskamers en onderwijsinstellingen overal ter wereld. Ga voor meer informatie naar JimWeiss.com.

 
SOORTGELIJKE ARTIKELEN