Havens in de Stille Oceaan sluiten zich aan bij Australische groep te midden van de toenemende invloed van Peking

Vijf havens in de Stille Oceaan hebben zich,  onder toenemende invloed van Peking in de regio, aangesloten bij een Australische vereniging om de handel en maritieme betrekkingen te verbeteren.

Fiji Ports Corporation, Samoa Ports Authority, Cook Islands Ports Authority, Lyttleton Port Company van het Zuidereiland van Nieuw-Zeeland en de haven van Napier van het Noordereiland van Nieuw-Zeeland hebben zich als externe geassocieerde leden bij Ports Australia aangesloten, welke de stap om de havens en maritieme sectoren in de Stille Oceaan te verbinden een “enorme stap voorwaarts” heeft genoemd.

Met zo veel gaande op het ogenblik wat betreft groei en internationale betrekkingen in de Stille Oceaan, zal deze beweging solidariteit bieden voor de handel en de maritieme sector in onze regio”, zei Mike Gallacher, CEO van Ports Australia, in een verklaring.

Ports Australia is het belangrijkste orgaan dat de Australische havenautoriteiten en bedrijven vertegenwoordigt met een netwerk dat zowel particuliere als openbare havens omvat.

De organisatie zei in haar mededeling dat haar nieuwe relaties met de vijf havens “een sterke nadruk zullen leggen op duurzaamheid, wat hard nodig is voor de industrie, lokale gemeenschappen en het milieu in onze regio.”

‘Gevaarlijke schulddiplomatie’

Nieuws over de toetreding van de vijf havens tot het Australische netwerk komt te midden van toenemende investeringen uit Peking in de regio. De laatste jaren financiert Peking in toenemende mate infrastructuurprojecten in de Stille Oceaan in het kader van het “Belt and Road”-initiatief (BRI ook bekend als OBOR), een kredietprogramma dat in 2013 is uitgerold en dat gericht is op investeringen in infrastructuurprojecten over de hele wereld.

Het BRI is beschreven als een “gevaarlijke schuldendiplomatie” die het potentieel heeft om problemen te genereren op het gebied van de houdbaarheid van de schuldenlast in ontwikkelingslanden, aldus het Lowy Institute in een rapport.

“Drie kleine economieën in de Stille Oceaan – Tonga, Samoa en Vanuatu – lijken ook tot de landen te behoren die het meest in het krijt staan bij China [dan] waar ook ter wereld”, aldus het rapport.

Zes landen in de Stille Oceaan – de Cookeilanden, Fiji, Papoea-Nieuw-Guinea, Samoa, Tonga en Vanuatu – hebben momenteel een schuld aan China nadat ze eind november het BRI hebben ondertekend. Nieuw-Zeeland heeft in mei het BRI van China ondertekend.

Het Lowy Institute zei dat veel van de leningen van Peking een jaarlijkse rentevoet van 2 percent hebben, maar het zei dat China formele leenregels zou moeten hanteren voor de duurzaamheid van zijn leningen, omdat de eilandnaties in de Stille Oceaan door natuurrampen zoals aardbevingen en tsunami’s de leningen niet terug zouden kunnen betalen.

In pogingen om de Chinese invloed te verlagen, lanceerde de Australische regering een Pacific “step-up”, die AU$2 miljard (1,24 miljard euro) gaf aan een infrastructuurfinancieringsprogramma voor het gebied, en nog eens AU$1 miljard (620 miljoen euro) aan de Export Finance and Insurance Corp., de Australische exportkredietverzekeraar, die meer flexibiliteit zal krijgen om investeringen in de regio te ondersteunen.

De Verenigde Staten, Japan, Groot-Brittannië en Nieuw-Zeeland hebben de laatste tijd ook hun hulp aan de Stille Oceaan opgevoerd.

Hulp in ruil voor alliantie

Vorige maand nog kondigden twee landen in de Stille Oceaan, de Salomonseilanden en Kiribati, een verschuiving aan in de diplomatieke betrekkingen van Taiwan naar China, na berichten dat China de twee landen hulp had beloofd.

“Taiwan zal nooit concurreren met Peking in de dollardiplomatie… Dit is niet de manier waarop we diplomatieke relaties aangaan. En verder, China’s belofte van hulp is vaak een leeg omhulsel”, zei de Taiwanese President Tsai Ing-wen na de actie van de Salomonseilanden.

Sinds 2016, heeft Peking zich gericht op het weglokken van de bondgenoten van Taiwan – die Taiwan formeel als soevereine staat erkennen – door hen Chinese investeringen en leningen aan te bieden. Dit heeft ertoe geleid dat Taiwan sinds 2016 zeven bondgenoten heeft verloren – met inbegrip van de Salomonseilanden en Kiribati. Taiwan heeft nu slechts 15 internationale diplomatieke bondgenoten.

Zorgen over de Chinese militaire basissen

De Australische en Amerikaanse veiligheidsorganisaties hebben hun zorg geuit dat de investeringen van Peking in havens en wegen in de zuidelijke Stille Oceaan erop kunnen wijzen dat het tot doel heeft om daar Chinese militaire basissen te bouwen, meldde de Sydney Morning Herald.

De eilanden in de Stille Oceaan, hoewel klein van formaat, zijn opnieuw naar voren gekomen als strategische prioriteit voor de grootste naties ter wereld. Zij willen graag allianties aangaan met de eilandnaties die zicht hebben op uitgestrekte delen van de oceaan, rijk zijn aan grondstoffen en die een geduchte grens vormen tussen Amerika en Azië.

Eilanden in de Stille Oceaan

De eilanden in de zuidelijke Stille Oceaan, ten noorden van Australië waren “van cruciaal belang voor de bescherming van [Australië] tegen gewapende aanvallen” vanwege hun nabijheid, zei Hugh White, een hoogleraar strategie en defensie studie aan The Australian National University, in een opinie stuk in The Guardian.

“Militaire operaties worden bepaald door afstand. Of je een schip kunt laten zinken, een vliegveld kunt bombarderen of een stad kunt veroveren…. hangt af van hoe ver je troepen moeten opereren vanaf hun basis en hoe ver de vijand moet opereren vanaf de hunne”, zei hij in juli. “Voor een groot deel van onze geschiedenis heeft afstand in het voordeel van Australië gewerkt. We zijn veilig geweest omdat we ver weg zijn. Maar we verliezen dit voordeel als een potentieel vijandige grote mogendheid kan opereren vanuit bases dicht bij onze kusten.”

In een artikel van de Sydney Morning Herald van april jongstleden staat dat er informele gesprekken zijn geweest, maar nog geen formeel aanbod tussen China en Vanuatu over de bouw van een marinebasis in de eilandnatie in de Stille Oceaan. Beide landen spreken het verslag tegen en ontkenden dat dit het geval was.

“Wij zouden met grote bezorgdheid kijken naar de vestiging van om het even welke buitenlandse militaire bases in die landen in de Stille Oceaan en buren van ons”, zei Malcolm Turnbull, de toenmalige minister-president van Australië.

Hoewel Vanuatu misschien een vals alarm was, heeft Peking militaire bases gebouwd in betwiste gebieden van de Zuid-Chinese Zee, ook al had Xi Jinping in 2015 gezegd dat Peking “niet van plan was om het gebied te militariseren”.

 

Door Mimi Nguyen Ly

Volg Mimi op Twitter: @MimiNguyenLyenLy

Frank Fang en Reuters hebben een bijdrage geleverd aan dit verslag.

 
SOORTGELIJKE ARTIKELEN