Peking prijst het gehoorzame Macau terwijl Hongkong verscheurd wordt door protesten

Terwijl Hongkong al meer dan een half jaar lang verstoord wordt door protesten tegen de vermeende communistische invloed van Peking, heeft de nabij gelegen stad Macau zich in omgekeerde richting ontwikkeld: het is een voorbeeld van gehoorzaamheid aan het regime.

De voormalige Portugese kolonie, nu de grootste gokmarkt ter wereld, is momenteel gastheer van de Chinese leider Xi Jinping voor zijn driedaagse bezoek ter gelegenheid het twintigjarig jubileum van het Chinese bewind.

Met de formule “één land, twee systemen”, die ook voor Hongkong geldt, zou het grondgebied een hoge mate van politieke autonomie krijgen.

In Hong Kong, zo’n 65 km verderop, dat het regime eind jaren negentig van de vorige eeuw onder dezelfde voorwaarde  verkreeg, werd op 19 december opnieuw geprotesteerd toen honderden mensen door de binnenstad trokken langs consulaten van acht landen. De pro-democratie beweging, die in eerste instantie ontvlamde over de inmiddels ingetrokken uitleveringswet, heeft zich uitgebreid tot het openlijk trotseren van het Chinese communistische regime, dat volgens de demonstranten zijn woord niet heeft gehouden om zich buiten de zaken van de stad te houden.

Lof van Peking

Xi, die op 18 december in Macau aankwam voor een driedaags bezoek, heeft de stad met lofprijzingen overladen en noemt de stad een “bron van trots”.

Tijdens een welkomstbanket op 19 december prees Xi de regering van Macau voor het geven van “prioriteit aan het belang van het land en Macau” en voor haar “vaderlandslievend onderwijs”, waaronder het alle scholen verplicht de Chinese vlag te laten hijsen en het Chinese volkslied te zingen.

“De [Macau-regering] en mensen uit alle lagen van de samenleving weten dat ‘harmonie een gezin doet bloeien'”, zei Xi in dezelfde toespraak. “Ze verzetten zich bewust tegen diverse buitenlandse vormen van bemoeienis.”

Het Chinese, door de staat gecontroleerde, nieuwsstation Xinhua citeerde Xi die de veiligheidstroepen van Macau vertelde dat ze “resoluut alle activiteiten die de nationale soevereiniteit schaden en de macht van de centrale regering of het gezag van de grondwet in twijfel trekken, moesten voorkomen en onderdrukken”.

Tekenen van loyaliteit

In tegenstelling tot zijn ongedurige buurman heeft Macau, waar de helft van de 620.000 inwoners in de afgelopen decennia vanuit China is geëmigreerd, de voorschriften van het vasteland nauwlettend opgevolgd.

In de aanloop naar Xi’s bezoek stonden vlaggen en rode spandoeken langs de wegen en werd de stad afgesloten door beveiliging.

Op 18 december werden pro-democratie activisten uit Hongkong, zoals Raphael Wong, Avery Ng en “Long Hair” Leung Kwok-hung, allemaal van de politieke partij Liga van sociaaldemocraten, de toegang tot Macau ontzegd. De activisten waren van plan om tijdens de feestelijkheden protesten te organiseren.

De autoriteiten van Macau weigerden ook verslaggevers van ten minste zeven Hongkongse mediakanalen, waaronder South China Morning Post, de lokale omroep RTHK, Now TV en Apple Daily, die waren aangewezen om het evenement te verslaan. De politie deelde de verslaggevers mee dat er “sterke aanwijzingen” waren dat de personen “zich zouden kunnen bezighouden met activiteiten die de openbare veiligheid of de openbare orde in gevaar brengen”.

De stad heeft lang geleden een controversiële nationale veiligheidswet aangenomen die activiteiten of voorbereidende handelingen met betrekking tot verraad, afscheiding en ondermijning strafbaar stelde. Het verbood ook daden van “buitenlandse politieke organisaties of groepen” die “de nationale veiligheid in gevaar brengen”. De definitie van de term is onduidelijk gebleven.

Een poging om een soortgelijke wet in Hongkong uit te vaardigen, genaamd artikel 23, mislukte in 2003 nadat Hongkongers massaprotesten hadden gehouden, waarbij zij de vrees uitten dat het wetsvoorstel hun burgerlijke vrijheden in het gedrang zou brengen.

Net als op het vasteland heeft ook de regering van Macau haar bewakingsmaatregelen geïntensiveerd door het installeren van beveiligingscamera’s rond grensovergangen, hoofdwegen en toeristische plaatsen als onderdeel van het zogenaamde “Eye in the Sky” systeem. Sinds het programma in 2016 werd gelanceerd, zijn er een paar honderd camera’s geïnstalleerd. Het aantal zal groeien tot meer dan 1.600 aan het eind van 2020. De camera’s zijn voorzien van gezichtsherkenningstechnologie en mogelijkheden voor het volgen van de nummerplaten van auto’s.

Op 16 december heeft Fitch Ratings de vooruitzichten voor Macau naar beneden bijgesteld van “stabiel” naar “negatief”, in het licht van de “toenemende economische, financiële en sociaal-politieke banden met het vasteland China”.

Geen match voor Hong Kong

Het bezoek van Xi wordt gezien als een beloning voor het feit dat Macau zich tijdens de politieke crisis in Hongkong goed heeft gedragen. De Chinese media suggereren dat Xi financiële stimulansen zou kunnen onthullen als “geschenk”, in de hoop de financiële status van Macau te verbeteren om te kunnen concurreren met Hong Kong als internationaal handelscentrum.

Critici hebben zich echter afgevraagd of dergelijke ambities wel vruchtbaar kunnen zijn.

“De rechtsorde van Macau ligt ver achter op die van Hongkong”, vertelde Liu Dawen, voormalig hoofdredacteur van het tijdschrift Frontline in Hongkong, in een recent interview aan de Chinees-talige editie van The Epoch Times, en voegde daaraan toe dat “internationaal gezien, niet veel landen Macau beschouwen als een modern rechtssysteem”.

”Dit is niet iets wat [Peking] zomaar  kan bereiken”, zei hij.

Een Amerikaanse China deskundige, bekend als Haifeng, zei dat Macau een aantal factoren mist, waaronder geschoolde arbeiders, een gevestigde toeleveringsketen en infrastructuur, en een onafhankelijk rechtssysteem, waardoor het niet in staat is om Hongkong op korte termijn te verdringen als internationaal knooppunt.

Hoewel Hongkong speciale handelsvoordelen geniet met andere westerse landen die het mogelijk maken dat de stad anders wordt behandeld dan het vasteland, moet Macau nog een dergelijke internationale steun verwerven. Het ontbreekt Macau ook aan persvrijheid en een robuust rechtssysteem dat nodig is om het vertrouwen van investeerders te bevorderen, schreef Haifeng in een commentaar op de Chinees-talige editie van The Epoch Times.

In tegenstelling tot Hongkong, waar het pro-democratie kamp een verpletterende overwinning behaalde tijdens de recente districtsverkiezingen, werd in Macau in augustus Ho Iat Seng, de door Peking uitgekozen kandidaat, door de kiescommissie van de stad verkozen. Hij was de enige kandidaat.

“Hongkongers zijn ‘opstandig’ en streven naar democratie en vrijheid, maar inwoners van Macau zijn net zo gehoorzaam als die van het vasteland en zijn dus makkelijker te beheersen voor de centrale autoriteiten”, aldus Haifeng.

Emmy Hu, Taiwanees financieel analist die eerder gedurende tien jaar in China heeft gewerkt, deelde een soortgelijke mening.

“Vanaf de eerste dag dat ik daar werkte, hoorde ik dat Peking Hong Kong wil vervangen door Shanghai als internationaal financieel centrum, maar dat is nog niet gebeurd”, vertelde ze aan The Epoch Times.

Door Eva Fu

Volg Eva op Twitter: @EvaSailEast

 
SOORTGELIJKE ARTIKELEN