Timing van een gezond levensritme

Introductie in de traditionele Chinese geneeskunde deel 1

Dit is deel 1 van de tekst van een lezing door drs. Silvio Verbeek, dokter in de Chinese traditionele geneeskunde

Als we het over Chinese geneeskunde hebben, dan hebben we het over tijd en timing. Chinese geneeskunde is een wetenschap waarin tijd centraal staat en waarin ons lichaam centraal staat, dat in de loop van de tijd voortdurend onderhevig is aan allerlei processen en invloeden.

Chinese geneeskunde gaat er van uit dat wat ik nu doe consequenties heeft voor mijn functioneren over 10 minuten, over 10 uur, over 10 dagen, over 10 jaar, over 100 jaar, en zelfs consequenties heeft voor mijn nageslacht, dus tot ver in de toekomst aan toe.

Een vraag die uit deze medische traditie voortkwam, was:

Wat kan ik doen, zodat ik mijn leven – een “stuk tijd” dat door de hemel is gegeven en zich hier in deze ruimte manifesteert – in een zo optimaal mogelijke conditie (be)leef?

In de klassieke Chinese geneeskunde waren de processen die in een mens – de Microcosmos – plaatsvonden een weerspiegeling van de processen die in die Hemel – of de Macrocosmos – plaatsvonden: “zo buiten, zo binnen”.

Klassieke Chinese geneeskunde ging er vanuit, dat hoe meer we in staat zijn in harmonie te leven met de ritmes in de macrocosmos, hoe langer ons leven kan duren en hoe minder gezondheidsproblemen we zullen hebben.

Volgens de oud-Chinezen draaide alles in het leven dan ook maar rond 1 ding: timing. Het Chinese karakter voor “tijd” of “seizoen” is Shí 時 het bestaat uit de zon (日), de aarde (土) en “cun” (寸), een Chinese maateenheid. Dus het karakter voor “tijd” betekent:
hoe het effect van de zon te meten op de tienduizenden dingen hier op aarde.

Het Chinese karakter voor “tijd” of “seizoen” is Shí 時

In de tijd van de Gele Keizer, ±2500 jaar geleden was de maatschappij agrarisch van aard, en draaiden alle dingen rond de seizoenen en de tijd van zaaien en oogsten.

Om in harmonie te kunnen leven met de ritmes in de macrocosmos, probeerden ze de steeds terugkerende patronen in de natuur te doorgronden. Ze plaatsten een 8 voet hoge paal om de lengte van de schaduw te kunnen noteren die gedurende het jaar door die paal
werd geprojecteerd.

En het uiteindelijke patroon van schaduwen dat de zon veroorzaakte over de cyclus van een geheel jaar, zag er zo uit:

Het yin-yang symbool, zoals we dit schaduwpatroon nu kennen werd dus door de zon gecreeerd en niet door mensen.

De zonnige zijde noemde ze yang, en de schaduw zijde noemde ze yin. Deze yang is een term voor de stimulerende levensgevende invloed van de zon in de hemel. De yang invloeden geven alles om ons heen zijn levenskracht, ook al het voedsel in de natuur.

In de voortdurend veranderende cycli van de dag en van het jaar was het dus volgens de oud-Chinezen de yang qi die de stuwende invloed was achter alle veranderingen. Het doel van de oud Chinezen was dan ook om die yang qi in het lichaam te beheersen en te steunen.

Ze dachten, dat als ze konden uitvogelen wat de gepaste plaats was van de yang qi op ieder moment, ze het konden volgen en zo konden voorkomen dat die yang qi – die levensgevende invloed – verloren gaat. De “gepaste plaats” van de yang qi is waar het dient te zijn in de cyclus van de seizoenen, en waar het dient te zijn op ieder moment van de dagelijkse cyclus.

Het yin-yang symbool, zoals we dit schaduwpatroon nu kennen werd dus door de zon gecreeerd en niet door mensen

Dus de lente/ochtend en de zomer/middag is een tijd waarin de yang qi opent. Herfst/namiddag-avond en winter/nacht is een tijd waarin yang qi wordt opgeslagen en volledig ‘in opslag’ gaat. Het vinden van een evenwicht tussen yin en yang is dan ook volledig
afhankelijk van de specifieke tijd van het jaar of de dag. Het is nooit 50/50, maar is afhankelijk van hoeverre de yang qi is geopend en is opgeslagen.

Het volgen van de natuurlijke ritmes tijdens de lente en de zomer betekent de yang qi te volgen naar buiten (en naar boven) toe.
En in de herfst en in de winter, als de yang qi vermindert in de herfst en bijna afwezig is in de winter? Is het dan dat de yang qi beschadigd is, of er niet meer is?

Doordat de natuur tijdens de daaropvolgende lente weer wakker wordt, of dat mensen de volgende ochtend wakker worden, dachten ze: hoe kan onze geest weer helder zijn als de yang qi gedurende de nacht zou zijn afgenomen? Dus – zo redeneerden ze – neemt de yang qi
niet af in de herfst en de winter (of in de avond en de nacht), maar gaat de yang qi in opslag, en kan het zich op deze manier concentreren en aanvullen.

Eigenlijk worden de levensgevende yang qi invloeden dus niet tijdens de nacht, maar tijdens de dag – wanneer het “open” is – beschadigd en verbruikt.

Door dit mechanisme van in opslag gaan, kan de yang qi in de macrocosmos – en ook in onze microcosmos – dag in dag uit, jaar in jaar uit blijven functioneren. Dit is wat we noemen “het steeds terugkeren naar de wortel” om het levensvuur te herstellen. Alleen op deze
wijze kunnen alle natuurlijke cycli op normale wijze blijven draaien.

deel 2 binnenkort verwacht

 
SOORTGELIJKE ARTIKELEN